Karabük'te ne yenir? Demir çeliğin ve safranın buluştuğu sofra

Safranbolu'nun taş sokaklarında yürürken bir yandan lokumcuların vitrinine bakıp bir yandan uzaktan gelen fabrika düdüğünü duymak tuhaf bir histir. Karabük tam da böyle bir yer; bir yanında Türkiye'nin ilk ağır sanayi şehrinin işçi ruhu, diğer yanında yüzyıllardır süren Osmanlı konak zarafeti. Sofrası da bu ikiliği yansıtır.

İşçi şehri olması Karabük mutfağını doyurucu ve sade yapmış. Etli yemekler, hamur işleri, güçlü çorbalar burada baş tacı. Ama birkaç kilometre ötede Safranbolu'ya geçtiğinizde iş değişir; orada mutfak inceliğe döner, tatlılar ön plana çıkar, safranın o hafif acımsı-çiçeksi kokusu ortalığı sarar.

Sofranın doyurucu tarafı

Karabük denince akla ilk gelen yemeklerden biri peruhi'dir; el açması hamurun içine peynir ya da ceviz konup pişirilen, üzerine yoğurt ve tereyağı gezdirilen bir tür mantı. Bir de kuyu kebabı var, toprak fırında saatlerce pişen kuzu. Bükme denen börekler, etli yaprak sarmaları, bol yoğurtlu çorbalar sofrayı tamamlar. Bu tarz hamur ve et ağırlıklı sofraları sevenler, benzer lezzetleri mutfaklar sayfasında da bulabilir.

Safranbolulu bir konak sahibi bana "Biz misafiri önce doyururuz, sonra tatlıyla uğurlarız; arada da mutlaka bir kahve" demişti. Şehrin konukseverliği bu ritmin üzerine kurulu.

Safran meselesine gelince; Safranbolu adını boşuna almamış. Dünyanın en pahalı baharatı olan safran bu topraklarda yetişiyor ve yöresel tatlılara, pilavlara o eşsiz sarı rengi ve kokuyu veriyor. Safranlı lokum, safranlı zerde gibi lezzetler şehrin imzası niteliğinde.

Tatlı tarafı ve lokumlar

Safranbolu lokumu apayrı bir konu. Cevizli, güllü, sakızlı çeşitleriyle konak vitrinlerini süsler. Yanında bir de tel helva, cevizli sucuk gelir. Şehrin tatlı geleneği, o taş konakların misafir ağırlama kültürüyle iç içe geçmiş. Türkiye'nin farklı köşelerinin tatlı anlayışını merak edenler tatlı başlığından yola çıkabilir.

Şunu net söyleyeyim: Karabük şu an Hadi Yiyelim teslimat ağında değil, yani lokum kutusu kapınıza gelmiyor henüz. Ama Safranbolu'ya yolunuz düşerse bir konakta oturup safranlı bir tatlı yemeden, çarşıdan taze lokum almadan dönmeyin. Bu şehir hem karnınızı hem gözünüzü doyuruyor.