Çanakkale'de ne yenir?

Feribot güvertesinde martıları kovalarken bir yandan da aklın karnında olur Çanakkale'ye yaklaşırken. Çünkü bu şehir hem denizin hem tarlanın şehri; boğazın bir yakasında balıkçı tekneleri, öbür yakasında zeytinlikler uzanır. Sofrası da bu ikiliğin üstüne kurulu: bir öğün deniz kokar, öbür öğün zeytinyağı.

Denizden başlayalım, çünkü Çanakkale sardalyasının adı boşuna çıkmamış. Yaz sonu boğazdan geçen sardalya sürüleri için şehirde festival bile yapılır. Kılçığı zahmetli ama eti yağlı ve tatlı bu küçük balığı ızgarada, üzerine limon sıkarak yemek Çanakkalelinin en sevdiği ritüellerden. Yanına roka, biraz zeytinyağı, soğuk bir şeyler... Ege'nin balık sofrası abartısızdır, malzemenin kendisine güvenir.

Karanın tarafı: peynir ve zeytin

Boğazın kara tarafında ise iş değişir. Ezine peyniri, coğrafi işaretiyle Türkiye'nin en itibarlı beyaz peynirlerinden biri; buranın otlaklarında otlayan koyun, keçi ve ineğin sütünden yapılır, tuzlu suyunda dinlene dinlene o keskin, dolgun tadına kavuşur. Bir de Ayvacık taraflarının zeytini ve zeytinyağı var ki, kahvaltı sofrasını bambaşka bir yere taşır. Zaten iyi bir Ege kahvaltısını merak ediyorsan platformdaki kahvaltı seçenekleri sana fikir verir; ama Ezine peynirini yerinde, taze ekmekle yemek başka.

Çanakkaleli sofrayı süse boğmaz; iyi bir peynir, dürüst bir zeytinyağı ve o gün tutulmuş balık varsa gerisini konuşmaya gerek yoktur.

Adaları da unutmamak lazım. Bozcaada'nın bağları, Gökçeada'nın otlak peyniri ve deniz mahsulleri, şehrin mutfağına ayrı bir zenginlik katar. Bozcaada domatesi, kırmızı biberi, bağ bozumu sonrası kurulan sofralar... Buralarda yemek biraz da manzarayla yenir; masanın yanında deniz olması yemeğin tuzu gibidir.

Tatlıya doğru

Ağır bir balık ziyafetinin ardından Çanakkale seni tahin helvası ya da peynir helvasıyla karşılar. Denizin tuzunu üstünden atacak hafif bir tatlı arıyorsan bu ölçülü tatlar tam kıvamında. Genel olarak tatlı meraklısıysan tatlı çeşitlerine göz atmak keyifli olur. Çanakkale'nin yemek karakteri gösterişsizliğinde saklı: malzeme iyiyse, deniz cömertse, sofra kendiliğinden kurulur. Bu yüzden buradan hep biraz tuzlu bir esintiyle, biraz da doymuş ayrılırsın. Başka şehirlerin sofralarını da merak ediyorsan mutfaklar sayfası iyi bir başlangıç.